Archief categorieën: gedupeerden

Houtkachel wordt eindelijk aangepakt.

Sneller strengere eisen aan houtkachels

Het kabinet wil de belangrijkste schadelijke effecten op de gezondheid door houtkachels beperken. Daarom zullen al vanaf 2020 scherpere Europese uitstoot-eisen voor houtkachels van kracht worden, twee jaar eerder dan gepland. ,,Een categorisch verbod van houtstook – zoals sommige mensen willen – is wat mij betreft niet aan de orde”, schrijft staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur) aan de Tweede Kamer.

Verder wil ze mensen bewust maken van de gevolgen van het stoken met houtkachels en komt er een protocol waarmee gemeenten overlast door houtkachels kunnen aanpakken.

Mensen met bijvoorbeeld astma kunnen veel last hebben van houtstook. Ongeveer een op de vijf huishoudens heeft een open haard of een kachel. Ongeveer 50 procent van de mensen geeft aan wel eens last te hebben van een houtkachel of vuurkorf.

https://www.omgevingsweb.nl/nieuws/houtrook-van-particuliere-kachels


Protocol voor lokaal stookverbod in voorbereiding

BRON

Er komt geen algemeen verbod op het stoken van hout in kachels thuis. Gemeenten moeten de overlast komend stookseizoen onder omstandigheden wel aan banden kunnen leggen. ‘Overlast door houtrook betreft in de eerste plaats een lokale problematiek,’ schrijft staatssecretaris Van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat aan de Tweede Kamer.

Lokale verboden zouden in feite al mogelijk zijn. Maar de praktijk is weerbarstig, legt Van Veldhoven in haar brief uit. ‘In veel gemeentelijke APV’s is weliswaar opgenomen dat men geen overlast mag veroorzaken met bijvoorbeeld vuurkorven, maar het blijkt in de praktijk voor hen lastig om het begrip “hinder” zodanig te onderbouwen dat het kan leiden tot een verbod voor de overlastgever om nog langer te stoken.’

Protocol om op te treden

De staatssecretaris werkt aan een ‘protocol’ om het komende stookseizoen wél lokaal het vuur verplicht te doven. Dat vraagt om een manier waarop ‘voor de gezondheid schadelijke componenten eenvoudig gemeten kunnen worden’, gerelateerd aan de houtrook uit de schoorsteen. Onderzoeksinstituut TNO werkt daar nu aan. Van Veldhoven volgt hiermee een aanbeveling op van het Platform Houtrook en Gezondheid, waarin onder meer haar eigen ministerie en diverse gemeenten vertegenwoordigd zijn.

Niet voldoende bewust

Naast de mogelijkheid van lokale verboden wil de bewindsvrouw de komst van schonere kachels bespoedigen. Voorlichting is de derde pijler van haar houtrookbeleid. ‘Niet iedereen is zich er voldoende van bewust dat het gezellige haardvuur of de kachel leidt tot de uitstoot van schadelijke stoffen en dus tot een impact op de gezondheid: niet alleen voor de bezitter van de kachel zelf, maar ook voor de omgeving.’

Verhitte gemoederen

Houtrook blijkt in de praktijk een polariserend onderwerp. ‘Houtrook en houtstook blijven de gemoederen van veel mensen bezighouden,’ schrijft Van Veldhoven. ‘Ongeveer een op de vijf huishoudens heeft een open haard of een kachel en de eigenaren associëren houtstook met gezelligheid. Tegelijkertijd geeft ongeveer de helft van de mensen aan weleens last te hebben van houtrook van kachels of vuurkorven.’

Heeft Jos Merks astma? Nee. Een andere longaandoening dan? Nee, ook niet. Het is niet altijd eigenbelang wat de mens drijft.

De weerbarstige houtstoker geeft het ‘fikkie stoken’ niet zomaar op

Haal de oermens en romanticus maar eens uit de houtkachelstoker.

De lol van fikkie stoken laat een beetje romanticus of type stoere houthakker zich niet zomaar afpakken. Het is dan ook geen makkie, de missie die Jos Merks uit Maarssen zichzelf zo’n drie jaar ­geleden heeft opgelegd. De 72-jarige gepensioneerde bedrijfsleider wil een landelijk ‘houtstookverbod’ en reist, mailt en redevoert daarvoor een onbezoldigde fulltimebaan bij elkaar. De man achter houtrook.nl en het Luchtfonds ­adviseert bij rechtszaken tegen stokers, lobbyt bij gemeenten en ministeries en voorziet gedupeerden van munitie.

Het lijkt een gevecht tegen de bierkaai, want in steeds meer huizen en tuinen worden houtkachels geïnstalleerd. 10 procent van de huishoudens stookt. ‘Elke keer als de krant schrijft dat de gasprijs omhoog gaat, rent weer een horde mensen naar de bouwmarkt voor een houtkachel.’

Wat goed is voor de portemonnee is slecht voor de kwaliteit van de lucht die we met zijn allen inademen, wil Merks maar zeggen. Terwijl hij zijn auto naar de gemeente Dodewaard stuurt, somt hij in rap tempo een lawine aan gifstoffen en statistieken op. Of ik, die vakantiehuisjes graag mag selecteren op de aanwezigheid van een vuurstookplaats, weet welke troep brandend hout uitspuugt? Fijnstof, roet, benzeen, koolmonoxide, azijnzuur, polycyclische aromatische koolwaterstoffen; kankerverwekkend, schadelijk voor hart- en bloedvaten en de luchtwegen. Deze sfeerverhogende luchtverontreiniging kan in omvang wedijveren met die van uitlaatgassen van ons wegverkeer, stelt hij. Maar onze lucht wordt wel schoner; de totale uitstoot van fijnstof daalt vrij spectaculair, ook van houtkachels, breng ik daar tegenin. Merks: ‘Als je buren vuurtje stoken heb je daar niks aan.’

Jos Merks: houtstookverbod

Heeft Jos Merks astma? Nee. Een andere longaandoening dan? Nee, ook niet. Het is niet altijd eigenbelang wat de mens drijft.

Merks bezoekt deze dag Jannie in Dodewaard. Ze belde hem op, ten einde raad. De astmapatiënt ligt al een paar jaar in de clinch met de buurt, in het bijzonder haar buurman die zich van september tot eind april van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat warmt aan zijn houtkachel. Voor Jannie betekent dat acht maanden huisarrest, met haar puffer binnen handbereik. Elke ochtend staat ze om kwart over vijf op om haar huis te luchten en een ommetje te maken. Zodra rond acht uur de eerste houtblokken in vlammen opgaan, sluit ze zichzelf weer op. Jannie heeft ‘niet zo veel schik meer’ in haar kluizenaars­bestaan.

Van achter het keukenraam wijst ze naar alle daken rondom. Negen kachelpijpen, zeven dateren van de afgelopen vijf jaar. Dagelijks dringt rook haar huis binnen. Ook al zijn alle ventilatieroosters verwijderd en houdt ze ramen en deuren potdicht. Een jaar geleden liep ze tijdens het stookseizoen drie maal een longontsteking op.

Van alle houtstokers in de buurt die ze heeft verteld over de schadelijke uitstoot, is één ermee gestopt. De buurman reageerde ‘met een grote bek’. Buurtbemiddeling ­leverde niks op. Op advies van Jos Merks diende ze een handhavingsverzoek in. Vuurtje stoken mag, maar het is verboden ‘op hinderlijke of schadelijke wijze rook, roet, walm of stank te verspreiden’, zo staat te lezen in artikel 7.22 van het gemeentelijke Bouwbesluit. Een ambtenaar die op huisbezoek kwam schrok van de toestand van de astmapatiënt (‘Ik lag lijkbleek, benauwd en met blauwe lippen in bed’), nam rook in huis waar, observeerde een aantal dagen de schoorsteen van de buren en kwam vervolgens met een strenge brief waarin de buurman werd opgedragen bij oostenwind niet te stoken op straffe van ‘wettelijke sanctiemiddelen’.

Ze fotografeert elke rookpluim.

De buurman deed het een tijdje kalmer aan, de longontstekingen bleven uit, maar sinds een paar dagen is het weer bal. De stress sloeg helemaal toe toen Jannie vorige week mannen op het dak van andere buren bezig zag. Houtkachel nummer tien is in aantocht. Jos Merks probeert haar te kalmeren. Het woord ‘verhuizen’ valt. Hij kent vier gemeenten die ‘houtstookvrije’ wijken willen aanwijzen. Maar Jannies gezin wil zich niet laten wegjagen. Uit zijn zwarte tas haalt Merks een stapel folders, voor de buurtbewoners. Over frisse lucht, gifstoffen en ziektes. De tekst verkondigt wat voorbarig zijn toekomstdroom: ‘Daarom is het einde van de houtkachel in zicht.’

Jos Merks kent de weerbarstigheid van de houtstoker als geen ander. Op Kerstavond drie jaar geleden klaagden familieleden over de stank in zijn huis. Ach ja, de achterbuurman met zijn houtkachel. Zou je niet eens gaan klagen, vroeg zijn broer. Idee. Merks trok zijn jas aan, liep de deur uit en belde aan. Na een snauw werd de deur in zijn gezicht ‘dichtgeflikkerd’. Sindsdien is de beer los.

Jannies ‘nephaard’ op gas.

De wethouder wil ook aan de slag met de overlast die ontstaat door het gebruik van houtkachels, vooral voor mensen met astma en copd.

Houtkachels

Joop Wikkerink.

Joop Wikkerink.

De wethouder wil ook aan de slag met de overlast die ontstaat door het gebruik van houtkachels, vooral voor mensen met astma en copd. ‘Ook daar zie je dat er een soort verlegenheid ontstaat. Je kunt toch niet ingrijpen in de persoonlijke levenssfeer? En een beetje rook is toch niet zo erg?’

Wikkerink vindt dat het niet nodig zou moeten zijn om regels voor houtkachels vast te stellen. ‘Ieders vrijheid zou begrensd moeten worden als de vrijheid of gezondheid van een ander ten koste gaat van jouw persoonlijke vrijheid.’

Ombuigen

Wikkerink wil met vuurwerk en houtrook aan de slag, eventueel geholpen door regels van de landelijke overheid. ‘Laten we het daar gewoon eens over hebben. Zijn we in staat om tradities om te buigen naar nieuwe, gezondere vormen? Die meer rekening houden met mensen (en dieren) die niet zo gauw hun mond open doen, maar bang zijn en last hebben van rook, fijnstof en soms akelig letsel.’

Ontbinding huurovereenkomst door rookoverlast

Ontbinding huurovereenkomst door rookoverlast BRON

Geplaatst op: 29-10-2018.

Vuurtje stoken

Een vuurtje in de open haard of vuurkorf… dit roept bij veel mensen het beeld op aan een gezellig avondje, maar kan voor anderen een bron van ergernis zijn. Als dit structureel gebeurt, kunnen omwonenden stankoverlast ondervinden en daar ook lichamelijke klachten van ondervinden.

Kan een verhuurder tegen hinderlijk stookgedrag optreden? Dat kan. Dit volgt uit een uitspraak van het Gerechtshof Den Bosch van 31 juli 2018.

Casus: hinder door houtkachel

Een huurder stookt binnens- en buitenshuis hout in een kachel. Bij zijn verhuurder komen al een paar jaar klachten binnen van buren over overlast van zwarte rook en stank. Zij worden gedwongen om ramen en deuren dicht te houden en kunnen de was vaak niet buiten hangen. Ook klaagt een omwonende over ademhalingsproblemen als gevolg van de rook. De buren benadrukken in hun klachten dat zij ernstig in hun woongenot worden aangetast.

Afspraken mislukken

Nadat tussen de buren afspraken waren gemaakt, schriftelijk bevestigd door de verhuurder, heeft de huurder het afvoerkanaal van de kachel verlengd zodat de rook niet meer achter het huis zou neerslaan. Desondanks bleven de buren over de stankoverlast van de kachel klagen. Naar aanleiding daarvan vond een controle door gemeenteambtenaren plaats en is de huurder meermalen door de verhuurder aangesproken. De huurder wilde echter geen verdere actie ondernemen, omdat hij met schoon en droog hout stookte en de kachel voldeed aan de wettelijke eisen.

Woningcorporatie naar rechter

De verhuurder besloot daarom naar de rechter te gaan. In die procedure vorderde de verhuurder ontbinding van de huurovereenkomst en ontruiming van het gehuurde. De kantonrechter stelde de woningcorporatie in het gelijk en heeft de huurovereenkomst ontbonden. Dit oordeel werd in hoger beroep bevestigd.

Onrechtmatige hinder

Het verspreiden van rook en stank is volgens het gerechtshof een gedraging die onrechtmatig ten opzichte van de buren kan zijn. Voor de beantwoording van de vraag of het toebrengen van hinder daadwerkelijk onrechtmatig is jegens de buren, is van belang de aard, ernst en duur van de hinder en de daardoor toegebrachte schade in verband met de verdere omstandigheden van het geval, waaronder ook de plaatselijke omstandigheden.

Volgens het hof heeft de huurder onvoldoende rekening gehouden met de belangen van zijn buren, door de voortdurende overlast, die hij veroorzaakte niet weg te nemen. Dat hij de kachelpijp had verlengd, met schoon en droog hout stookte en dat de kachel voldeed aan de wettelijke eisen was niet van belang.

Het Hof oordeelt dat de huurder bij voortduring onrechtmatige overlast heeft veroorzaakt aan zijn omwonenden. Deze structurele en voortdurende tekortkoming rechtvaardigt de ontbinding van de huurovereenkomst en de ontruiming van de woning.

Conclusie

Uit dit arrest volgt dat er met succes tegen overlast van houtkachels kan worden opgetreden. Af en toe een vuurtje stoken binnen- of buiten de woning is geen probleem, maar als dat structureel gebeurt en omwonenden hebben daar aantoonbaar last van, dan kan het stoken van hout zelfs tot ontbinding van een huurovereenkomst leiden.

Voor meer informatie of vragen kunt u contact opnemen met Maudy Vermin of een van onze andere huurrechtspecialisten.

Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 31 juli 2018, ECLI:NL:GHSHE:2018:3261

Waarom lijden onder de hobby van anderen?

Waarom lijden onder de hobby van anderen?

Vonkenregen na ontsteken van vreugdevuren in Scheveningen. Beeld ANP

Brief van de dag: ‘vreugdevuur’

Bij het inferno in Scheveningen, van wat een ‘vreugdevuur’ wordt genoemd, is onderbelicht dat hier niet alleen sprake was van brandgevaar, maar dat de rook ook schadelijk is voor de gezondheid van iedereen.

Bovendien is het uitgestoten roet een krachtig broeikasgas, dus slecht voor ons klimaat. Vreemd dat voor een gemeente deze aspecten, volksgezondheid en klimaat, niet zwaarder wegen. Als particulier mag ik om milieuredenen zelfs geen tuin­afval in mijn achtertuin verbranden, waarom mag het dan wel als ik mij in groepsverband en onder het mom van ‘traditie’ bij de gemeente meld? Vooral ook omdat inmiddels 1 op de 17 Nederlanders longpatiënt is en helemaal niet mee kan feestvieren, nee soms dagenlang moet lijden onder de hobby van anderen.

Mariël Ellens, Zutphen

Feestje

Stel je voor dat ik van plan ben om een feest te geven, laten we zeggen voor iedereen in Nederland op 31 december 2019. Zou ik dan toestemming krijgen om dit feest te geven als ik op de uitnodiging vermeld dat er minimaal 59 geweldsdaden zullen plaatsvinden tegen politieagenten, dat er 328 mensen zullen worden aangehouden (Ten eerste, 3 januari), dat er autobanden in brand worden gestoken, dat er genodigden mishandeld zullen worden, dat er een kans ­bestaat dat je een oog verliest of nog erger, dat je komt te overlijden?

Mariette Rijmeke, Amsterdam

Berouw komt na de zonde

Ruim voordat de fik erin ging, las ik dat er een 48 meter hoge stapel was gebouwd. Burgemeester Krikke van Den Haag vertelt nu echter dat 35 meter de afgesproken max zou zijn, maar dat er in het holst van de nacht stiekem nog met wat meters is opgehoogd.

Sorry Krikke. Hoe naïef kan je zijn?! Dat ophogen is blijkbaar niet tijdens de Oudejaarsnacht gebeurd. En nu maar kijken waar het allemaal fout is gegaan.

Gevalletje kalf-put. Meer dan 10.000 kuub brandhout verstoken om je vreugde te uiten? Aanlandig windje erbij en je hebt alle ingrediënten voor een rampenfilm. Gelukkig gaan de geschrokken organisatoren/bouwers zich beraden…

R. Smit, Den Helder

Eén dag per jaar

Allemaal weer uitgezeurd over het vuurwerk. Er zijn ook heel veel mensen die ervan genieten.

Dat één dag per jaar.

Ik heb 365 dagen per jaar last van honden. Hondenstront. Springen ongevraagd tegen je op of snuffelen aan je. Als je bang bent van honden, zoals ik, heb je het hele jaar door feest.

De baasjes maar roepen: hij doet niets. Misschien is het kernwoord ­tolerantie. U uw hond . Ik mijn vuurwerk.

Monique Suijkerbuijk, Alkmaar 1 dag per jaar ja ja elke dag is er wel vuurwerk ooit naar een voetbalwedstrijd geweest domme gans

Bijna 170 longartsen slaan alarm: mensen ziek door vuile lucht

Bijna 170 longartsen slaan alarm: mensen ziek door vuile lucht

Bijna 170 longartsen en het Longfonds sturen vandaag een brandbrief aan de Tweede Kamer. Het gevaar dat mensen ziek worden of dood gaan door vieze lucht wordt volgens hen ‘ernstig onderschat’.

De longartsen en het Longfonds roepen de Kamerleden op nog deze week maatregelen te treffen tegen vieze lucht. ,,Als artsen doen wij er alles aan om mensen weer gezond te maken, maar het liefst zouden wij natuurlijk willen dat mensen helemaal niet ziek worden. Daar kunnen wij niet voor zorgen, maar dat kunt u wél’’, benadrukken de 169 longartsen tegenover de Kamerleden.

,,De schade aan de longen en het hart van vuile lucht is echt enorm’’, benadrukt longarts Hans in ‘t Veen van het Franciscus Gasthuis & Vlietland in Rotterdam, die het initiatief nam tot de brandbrief. ,,Met name onder niet-rokende vrouwen zien we bijvoorbeeld een bepaald type longkanker opkomen, dat er twintig tot dertig jaar geleden niet was.’’

Longkanker

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) berekende dat luchtvervuiling in Nederland per jaar leidt tot 1.200 gevallen van longkanker, 5.000 spoedopnamen in het ziekenhuis vanwege acute hart- of luchtwegklachten en 6.900 nieuwe gevallen van chronische bronchitis bij volwassenen. Luchtvervuiling bekort het leven van inwoners van Nederland met gemiddeld dertien maanden.

Kinderen hebben extra last van ongezonde lucht. Volgens het RIVM veroorzaakt luchtvervuiling in Nederland 12.400 bronchitisklachten bij kinderen. Jaarlijks hebben zij samen 500.000 dagen klachten. Het kan volgens artsen helpen als speelplaatsen niet in de buurt van wegen zijn.

Camera

Miljarden aan verzuimkosten

4,5 miljoen dagen werk worden jaarlijks verzuimd door gezond­heids­pro­ble­men veroor­zaakt door luchtver­vui­ling

De 169 longartsen

Deze ‘enorme gezondheidsschade’ is volgens de longartsen niet alleen een probleem voor de volksgezondheid. ,,4,5 miljoen dagen werk worden jaarlijks verzuimd door gezondheidsproblemen veroorzaakt door luchtvervuiling. De directe en indirecte kosten lopen in de miljarden.’’

Donderdag spreekt de Tweede Kamer over luchtvervuiling in Nederland. ,,Wij roepen u op om dan maatregelen te nemen, die de lucht in Nederland echt gezond maken’’, luidt het verzoek aan de parlementariërs. Daarbij denken de artsen aan het terugdringen van vervuilende scooters, diesels, houtkachels, vrachtverkeer, kolencentrales en intensieve veehouderij.

Houtrook is ongezond

Houtrook is ongezond

06-12-2018, 09:47 | Lezersnieuws | Team

Met het koudere weer is ook het stookseizoen begonnen. Veel mensen gebruiken in de winter een houtkachel of open haard. Gezellig, maar ook een bron van lucht verontreiniging en gezondheidsklachten. GGD Gelderland-Zuid geeft het volgende advies: ‘Stook geen hout en als u toch stookt, gebruik de houtkachel of open haard niet als hoofdverwarming’.

Houtrook is ongezond
Houtrook is ongezond, voor uzelf en voor de buren. De rook van een houtkachel bestaat uit een mengsel van veel verschillende stoffen. Houtkachels zorgen, net als verkeer, voor luchtverontreiniging. Ze verspreiden fijnstof en roet.

 

Wat zijn de risico’s van houtrook?
In huizen waar regelmatig de open haard of houtkachel brandt, hebben bewoners meer kans  op luchtwegklachten. Voorbeelden zijn  hoesten, een piepende ademhaling en kortademigheid.

 

 

Overlast voor anderen
De GGD krijgt meldingen van mensen die overlast ervaren van de houtrook van buren. Zij geven aan hier gezondheidsklachten van te hebben. Of ze vinden de rook stinken. Soms kunnen buren niet de ramen openzetten omdat het hele huis dan naar rook ruikt.

Wilt u toch houtstoken?


De GGD adviseert om geen hout meer te stoken.

 

 

 

Maakt u toch de open haard, vuurkorf of houtkachel aan? Volg dan de volgende tips:

– Stook niet als het mist of als er geen wind is. De rook blijft dan tussen de huizen hangen. Wilt u weten wanneer u wel en niet kunt stoken? Kijk op stookwijzer.nu

– Stook alleen droog en ongeverfd hout of open haardblokken.

– Stook nooit: afval, oud papier, plastic, textiel, spaanplaat en geverfd, geïmpregneerd of gelakt hout.

Burgers komen in opstand tegen houtrook

Burgers komen in opstand tegen houtrook

Mensen die overlast ervaren van houtstokende buren moeten een handhavingsverzoek indienen. Dan moet de gemeente wel in actie komen.

Dat advies kregen zo’n zestig mensen gisteravond in het Stenden Hotel in Leeuwarden op een bijeenkomst over houtstook.

Rook van hout is net zo schadelijk als dat van sigaretten en veroorzaakt veel meer fijnstof en overlast dan het verkeer, zo interpreteren sprekers cijfers van de Rijksoverheid. Toch grijpt de overheid niet in.

‘Je voelt je een zeur’

,,Als ik een jaar of vijftien geleden met de trein terugkwam uit de Randstad, dan snoof ik bij het uitstappen eerst meteen de heerlijke frisse lucht in”, vertelde een vrouw die achter het station in Leeuwarden woont. ,,Tegenwoordig is dat veel minder het geval. Niet alleen door houtkachels in huis, maar meer nog door houtkachels op het terras. Je voelt je een zeur als je erover klaagt, en de gemeente doet niks.”

Relatiemanager Sandra de Graaf van het Longfonds schetste dat bij houtverbranding allerhande schadelijke stoffen vrijkomen, dat tot meer dan een kwart van de mensen er overlast door ervaart als ze vrijuit mogen spreken en dat dit voor mensen met longziekten zelfs ruim meer dan de helft is. Voor de aanwezigen was alle info gesneden koek. Zij voeren al jaren strijd tegen de groeiende overlast door houtrook, als gevolg van de verkoop van gesubsidieerde hout- en pelletkachels. Ze willen dat de media er aandacht aan schenkt.

Maar de pers schenkt meer dan genoeg aandacht aan dit maatschappelijk probleem, zei Jos Merks van Houtrook.nl. De politiek laat het afweten, betoogde hij. Tal van ambtenaren en politici waren uitgenodigd voor de bijeenkomst, maar welgeteld één raadslid was aanwezig, Petra Vlutters van PAL/GroenLinks. Merks vertelde dat hij ooit baas van Bose was. Toen dat audio-apparatuurbedrijf in 1975 een nieuw pand kreeg, deed hij het binnen roken in de ban. ,,Ik was er vroeg bij.” Sinds zeven jaar knokt hij tegen de overlast van houtrook. ,,Dat is nog veel ongezonder.”

‘Gemeente doet niets’

De teneur onder de aanwezigen was dat de gemeente niets met hun klachten doet, of ze nu uit Stiens, Franeker, Gytsjerk of Leeuwarden komen. De gemeente wijst naar Den Haag. Maar volgens Merks kaatst de staatssecretaris de bal juist weer terug naar de gemeente. Die zou wel degelijk via de algemene plaatselijke verordening (apv) maatregelen kunnen nemen. Zo staat de gemeente Amsterdam in een nieuwbouwwijk geen pelletkachels meer toe, vertelde hij. ,,Mijn vrouw heeft astma. Wij zijn voor de schone lucht van Rotterdam naar Harlingen gekomen”, zei een oudere man. ,,Nu hebben we in een straal van vijftien meter acht kachelpijpen om ons heen. De gemeente onderneemt geen actie, we moeten maar terug naar Amsterdam.”

Merks moedigde de toehoorders aan een handhavingsverzoek in te dienen bij de gemeente. Of bij de FUMO, als de overlast wordt veroorzaakt door een bedrijf. ,,Dan moeten ze wel reageren en kun je vervolgens bezwaar maken.” Zoiets heeft Ronnie Pieters, die de avond organiseerde, al gedaan. Voor zijn vrouw Vishitra strijdt hij in de Leeuwarder wijk Westeinde al drie jaar tegen de overlast van hout- en pelletkachels. De bezwarencommissie heeft hem gelijk gegeven dat de gemeente zijn klachten niet met een standaardreactie kan afdoen, zonder te komen kijken. ,,Handhavers zijn vier keer langs geweest, ook ’s avonds.” Het wachten is nu op een reactie van b. en w. Als die negatief is, stapt Pieters met Merks naar de burgerrechter. ,,We gaan door tot het einde.”

Help, de buren stoken weer!

Hoe voorkom je dat de kachelrook van de buren bij  jou in huis doordringt?De Zutphense Pauline Nijenhuis, voorzitter van de Stichting Houtrookvrij, laat het zien.

Hoe voorkom je dat de kachelrook van de buren bij jou in huis doordringt?De Zutphense Pauline Nijenhuis, voorzitter van de Stichting Houtrookvrij, laat het zien. © FOTO HISSINK

Help, de buren stoken weer!

De winter is in aantocht en de houtkachels gaan weer aan. Steeds meer mensen ondervinden last van houtrook. Stokers zijn zich vaak van geen kwaad bewust. Door het groeiend aantal kachels is het tijd voor politieke maatregelen vindt een aantal instanties, want houtrook is voor iedereen ongezond.

Nog niet zo heel lang geleden woonde ik in een vrijstaand huis waarin ik nota bene zelf een hippe, kloeke kachel had neergezet, waar ik starend in de knapperende vlammen voor kon gaan zitten mijmeren. Noem me naïef, maar geen moment heb ik stilgestaan bij het feit dat houtrook wel eens ongezond zou kunnen zijn. Toen ik de discussie over houtrook opmerkte, dacht ik dan ook te maken te hebben met weer een thema waarover polarisatie was ontstaan. De pro-stokers en de anti-stokers tegenover elkaar, zoals pro-zwarte pieten tegen over de anti -zwarte pieten. Om heel eerlijk te zijn dacht ik zelfs even dat anti-stokers de nieuwe ‘gekkies’ waren, zoals die lui die beweren last te hebben van straling, wat nooit wetenschappelijk is aangetoond.

Dat blijkt met houtrook bepaald niet het geval. ,,Dit is niet iets wat mensen verzinnen”, zegt Steven van der Lelie, milieugezondheidsadviseur van de GGD Noord en Oost-Gelderland. ,,We weten al lang dat bij het stoken van hout kankerverwekkende stoffen vrijkomen. Bij mensen die in de jaren 50 van de vorige eeuw en masse op hout kookten, zag je heel veel longproblemen en stoflongen, maar ook kanker. De dagelijkse luchtverontreiniging boven Gelderland staat gelijk aan het meeroken van zes sigaretten, houtrook heeft een belangrijk aandeel in die verontreiniging. Maar gek genoeg hebben we bij de geur van houtrook een positieve associatie.”

Trend

Van der Lelie signaleert een trend van een toenemend aantal klachten over houtrook bij de 22 gemeenten die in zijn gebied liggen. Bij besprekingen met collega’s van andere GGD’s in Nederland is dezelfde trend zichtbaar. Mensen zijn zich meer bewust van hun gezondheid, denkt hij, en tegelijkertijd neemt de tolerantie af. ,,Houtkachels, maar ook tuinkachels zijn een enorme trend die hoort bij modern wonen. Er is geen enkele regelgeving voor. Politiek gezien is er nog geen draagvlak om het echt aan te pakken, omdat ze mensen niet in hun vrijheid in huis aan willen tasten.”

Veel milieugroeperingen zijn ermee bezig en ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten ziet het probleem. ,,Je zou denken dat met de klimaatdiscussie de kansen voor maatregelen toenemen, maar als er geen beleid komt zullen mensen juist als alternatief voor gas weer meer hout gaan stoken.”

Verhaal gaat onder de foto verder.

Een pufje tegen benauwdheid.

Een pufje tegen benauwdheid. © FOTO HISSINK

Inmiddels heeft zo’n 10 procent van de Nederlandse huishoudens een houtkachel. Zonder dat we het in de gaten hebben, veroorzaken stokers in de winter minimaal 10 procent van de luchtvervuiling, heeft TNO dit jaar in februari berekend. Dat kan lokaal, in je eigen straat wel oplopen tot 40 procent. ,,De toename van het aantal kachels en gezondheidsschade is zeer zorgelijk’’, zegt Pauline van Voorst van het Longfonds. ,,Voor mensen met een longziekte, dat zijn er 1,2 miljoen in Nederland, of met hart- en vaatziekten verergert houtrook hun gezondheidsklachten. Ook gezonde mensen en gezonde kinderen krijgen eerder klachten. Daarom adviseren we om geen hout te stoken en pleiten we voor strengere maatregelen zoals een stookverbod bij mist en windstil weer.”

Verband

Ook het RIVM is net als het Longfonds aangesloten bij het landelijk Platform Houtrook en Gezondheid. Ik besluit te bellen met Coen Berends, voorlichter van het RIVM en in hetzelfde gesprek zitten twee onderzoekers die specialist zijn, onderzoeker Miriam Gerlofs-Nijland en inhalatietoxicoloog Flemming Cassee. ,,De discussie wordt zeker serieus genomen. Er is een brief van het Platform Houtrook en Gezondheid naar staatssecretaris Van Veldhoven gegaan met vijftien oplossingsrichtingen die mogelijk voor beleid en verbetering gaan zorgen.” Beide onderzoekers stellen dat er een verband is tussen houtrook en gezondheidsklachten, maar dat harde cijfers voor Nederland ontbreken. ,,Er zijn grote verschillen in de hoeveelheid van een bepaalde stof in de rook die uit de schoorstenen komt, afhankelijk van het type brander (open haard of houtkachel), de wijze van stoken en de gebruikte brandstof. De bijdrage van houtrook aan de jaarlijkse uitstoot van fijnstof is aanzienlijk. Het beste zou zijn om verbrandingsprocessen zoveel mogelijk te voorkomen.”

Maar ben ik echt dagen ziek van, ondanks mijn medicijnen. Benauwd en doodmoe, niet vooruit te branden

Pauline Nijenhuis, Voorzitter van de Stichting Houtrookvrij

Voor mensen die ziek worden van houtrook kan beleid niet snel genoeg komen. Zoals voor de Zutphense Pauline Nijenhuis, voorzitter van de Stichting Houtrookvrij. ,,Elke dag begint bij mij met Teletekst en het weer checken. Als ik zie dat het windstil is, weet ik dat het een moeilijke dag gaat worden. Wanneer dan in de wijk mensen hun houtkachel aanzetten, ga ik liever niet naar buiten.” In haar woning zijn alle ventilatieroosters opgevuld met filters, ze hebben in elke kamer luchtreinigers staan en als het echt te erg wordt, plakt ze zelfs alle kieren af met tape. Buiten staan twee fijnstofmeters die via een app precies aangeven, op elk uur van de dag, hoe hoog de fijnstof is. Zodat ze weet wanneer ze een boodschap kan doen. Ventileren doet ze ’s winters om tien voor zeven, omdat ze weet dat een nabije stoker om zeven uur zijn houtkachel aan doet. Als ze gaan fietsen, weten ze welke houtrookvrije route ze moeten nemen. Soms is het zo erg dat ze drie dagen plat moet, zoals van de zomer, met de vuurkorven die overal aan gingen. ,,Daar ben ik echt dagen ziek van, ondanks mijn medicijnen. Benauwd en doodmoe, niet vooruit te branden.”

Onbegrip

Even later lopen we door de wijk, waar de avond gevallen is. Voor de deur bij een huis zien we een stapel houtblokken. ,,Het is lastig om het bij de buurt aan te kaarten, dat heb ik in het verleden veel gedaan, maar stuit op onbegrip. Dan krijg ik te horen dat ik toch ook op vliegvakantie ga. En mensen zeggen dat het niet hun kachel is die vervuilt.” We ruiken en sniffen, maar de kachels zijn nog niet aan. Op de app hadden we al gezien dat de lucht schoon was. ,,Maar dat kan over een uur zo anders zijn, dat is het punt’’, zegt haar man Vincent.

Pauline en Vincent Nijnehuis

Pauline en Vincent Nijnehuis © FOTO HISSINK

Ik besluit alleen verder te gaan om wijkbewoners aan te spreken op hun houtkachels. Ik ruik nu onmiskenbaar houtrook, wat nu niet meer symbool staat voor gezelligheid, maar voor ongezonde CO2-uitstoot. ,,We hebben dit huis jaren geleden rond deze leemkachel gebouwd”, toont een bewoonster. ,,We stoken hem een keer in de twee dagen goed op en dan is ons hele huis twee dagen warm. Ik zou mijn huis nu niet meer rond een haard bouwen. Haarden zijn niet geschikt voor een Vinex-wijk als je zo vlak op elkaar woont. We hebben hem nu minder aan, omdat het toch niet goed voelt dat anderen er last van hebben.”

Gas is toch ook niet alles, want daar hebben ze in Groningen last van

Buurtbewoner

Een bewoner iets verderop heeft daar geen boodschap aan. De kachel heeft hij net aangestoken. ,,Ja, waarom niet? Moet ik dan gaan kijken of het windstil is?” Hij blikt even naar de lucht. ,,Hoe kan ik dat nou zien? Gas is toch ook niet alles, want daar hebben ze in Groningen last van.” Dat stoken ook voor de stoker ongezond is, daarover haalt hij zijn schouders op. Hij heeft van de vorige bewoner geleerd hoe je goed moet stoken, die heeft dat vijftien jaar op deze plek gedaan. ,,En hij leeft nog.”

Als ik naar huis ga, in de inmiddels mistige binnenstad van Zutphen, ruik ik de houtrook in mijn straat. Ik denk aan de woorden van Steven van der Lelie en het Longfonds, dat er beleid moet komen, te beginnen met een stookverbod bij windstil, mistig weer, omdat je anders je wijk onder een deken van vervuiling legt. Hoe moeilijk kan dat zijn? De houtrook walmt mijn slaapkamer in. Bah. Dicht met dat raam.

Milieu dossier: Maatregelen tegen stoken van hout zijn wenselijk vanuit zowel gezondheids- als klimaatperspectief

Schermafbeelding 2018-10-25 om 18.20.17 

In het tijdschrift Milieu van september 2018 staat een artikel geschreven door Prof. Dr. Lars Hein onder de titel: De keerzijde van houtstook in open haarden en kachels.

In zijn algemeenheid scharen wij ons graag achter dit artikel. Wij citeren enkele uitspraken:

  1. Het toenemend gebruik van conventionele open haarden en houtkachels levert geen bijdrage aan de vermindering van de opwarming van de aarde. Voor het klimaat is het beter het huis te verwarmen met een CV ketel.
  2. Voor alle vormen van houtstook worden de gezondheidseffecten van fijnstof uit deze bronnen, zeker ook voor de stoker zelf, sterk onderschat.
  3. Een voorlopige inschatting is dat het stoken van hout jaarlijks leidt 900 á 2700 voortijdige sterfgevallen in Nederland.
  4. Emissies van houtstook in de Nederlandse emissieregistratie worden sterk onderschat
  5. Aanvullende maatregelen voor het tegengaan van het stoken van hout zijn wenselijk vanuit zowel gezondheids- als klimaatperspectief.
  6. Houtstook en open haarden hebben een negatief effect op het klimaat. Hoewel het recente Nederlandse klimaatbeleid te prijzen is, is houtstook ter vervanging van CV ketels geen goede optie.
  7. Het verminderen van houtstook moet meegenomen worden in programma’s ter verbetering van de luchtkwaliteit.
  8. Een eenvoudige, effectieve en goedkope manier om in Nederland de luchtkwaliteit te verbeteren is een (gedeeltelijk) op de installatie en het gebruik van open haarden en kachels.

Wij schreven al dat wij ons in zijn algemeenheid achter dit artikel scharen. Echter in het artikel lazen wij ook dat pelletkachels wel klimaatwinst op zouden leveren ten opzichte van de CV ketel. En daar willen wij toch een stokje voor steken. Bij het verbranden van hout en houtpellets komt 2 x meer CO2 vrij dan bij gas. Dat is dus niet best voor de opwarming van de aarde. Er zijn meningen die weergeven dat die verbranding CO2 neutraal zou zijn. Echter als de bomen hadden doorgegroeid waren zij doorgegaan met het opnemen van CO2 van alle bronnen. Worden de bomen gekapt dan komt de CO2 vrij en dat willen wij niet.  De bomen die doorgroeien en CO2 opnemen zien geen verschil tussen industrie, verkeer of verbranding van eigen hout of houtpellets. Dat betekent dus dat de opname verloren gaat na het verwijderen van de bomen. Hout is grondstof, geen brandstof. Het hout kan gebruikt worden voor de bouw en bijvoorbeeld meubelen. Klein hout kan gebruikt worden voor de fabricage van plaatmateriaal, voor compost en ter verhoging van de biodiversiteit. Bij verbranding gaat het materiaal verloren en zal de grond moeten worden bemest.

Het is zeker de moeite waard het complete artikel te lezen. Zie hieronder.

Milieudossier 09-2018 Prof. Dr. Lars Hein – De keerzijde van houtstook in open haarden en kachels